PIT-2 może zwiększyć wypłatę „na rękę” o maksymalnie 300 zł miesięcznie. Nie jest to dodatek od pracodawcy, lecz sposób rozliczania kwoty wolnej od podatku już przy comiesięcznej wypłacie. Po złożeniu formularza płatnik pomniejsza zaliczkę na PIT o 1/12 kwoty zmniejszającej podatek. PIT-2 nie jest obowiązkowy. Jeśli go nie złożysz, pieniądze nie przepadają, ale efekt rozliczenia kwoty wolnej pojawi się dopiero w zeznaniu rocznym.
Dlaczego PIT-2 wpływa na pensję netto?
Kwota wolna od podatku wynosi 30 000 zł rocznie. Przy stawce 12% daje to 3 600 zł kwoty zmniejszającej podatek w skali roku, czyli 300 zł miesięcznie. PIT-2 upoważnia pracodawcę lub innego płatnika do uwzględniania tej kwoty podczas obliczania zaliczki na podatek.
W praktyce oznacza to niższą zaliczkę i wyższe wynagrodzenie netto. Nie każda wypłata wzrośnie dokładnie o 300 zł, ponieważ końcowa kwota „na rękę” zależy także od wynagrodzenia, składek, kosztów uzyskania przychodu oraz innych ulg. Pełne pomniejszenie jest możliwe wtedy, gdy zaliczka na podatek jest wystarczająco wysoka.
PIT-2 a wypłata „na rękę” – ile można zyskać?
Najprościej porównać oba warianty na poziomie zaliczki podatkowej:
| Wyszczególnienie | Złożony PIT-2 | Brak PIT-2 |
|---|---|---|
| Zaliczka na podatek | Pomniejszona maksymalnie o 300 zł miesięcznie | Niepomniejszona o tę kwotę w trakcie roku |
| Wypłata netto | Wyższa maksymalnie o 300 zł miesięcznie | Niższa w trakcie roku |
| Rozliczenie roczne | Zwykle bez dodatkowego zwrotu z tytułu tej samej kwoty | Kwota może zostać uwzględniona w zeznaniu rocznym |
Brak PIT-2 nie oznacza utraty prawa do kwoty wolnej. Zmienia się tylko moment jej zastosowania. Przy złożonym formularzu korzystasz z niej stopniowo, przy każdej wypłacie. Bez formularza rozliczenie następuje później, podczas składania rocznego PIT.
Kto może złożyć PIT-2?
Formularz składa się płatnikowi, który oblicza i pobiera zaliczki na podatek. Od 2023 roku rozwiązanie dotyczy nie tylko etatu, lecz także wybranych umów cywilnoprawnych i innych przychodów rozliczanych przez płatnika. W praktyce PIT-2 mogą złożyć między innymi osoby uzyskujące przychody z:
- umowy o pracę, stosunku służbowego, pracy nakładczej lub spółdzielczego stosunku pracy
- umowy zlecenia
- umowy o dzieło
- kontraktu menedżerskiego lub umowy o zarządzanie przedsiębiorstwem
Nie zawsze opłaca się jednak wskazywać pełne 300 zł u płatnika. Trzeba uwzględnić inne źródła dochodu, w tym działalność gospodarczą opodatkowaną według skali, emeryturę lub rentę.
Przy kilku płatnikach kwotę można podzielić maksymalnie między trzech z nich:
- jeden płatnik – 300 zł miesięcznie, czyli 1/12 kwoty zmniejszającej podatek
- dwóch płatników – po 150 zł miesięcznie, czyli po 1/24
- trzech płatników – po 100 zł miesięcznie, czyli po 1/36
- więcej niż trzech płatników – podział kwoty w ramach PIT-2 nie obejmuje kolejnych osób
Suma pomniejszeń u wszystkich płatników nie może przekroczyć 300 zł miesięcznie. Jeśli złożysz oświadczenie o pełnej kwocie u kilku pracodawców, zaliczki zostaną pomniejszone zbyt mocno. W rozliczeniu rocznym może wtedy powstać niedopłata podatku.
Jak wypełnić PIT-2?
Aktualny wzór należy pobrać ze strony Ministerstwa Finansów albo wypełnić w systemie kadrowym pracodawcy, jeśli płatnik udostępnia taką możliwość. Formularz przekazuje się bezpośrednio pracodawcy lub innemu płatnikowi, zgodnie z przyjętą przez niego formą.
- Wpisz dane identyfikacyjne – podaj imię, nazwisko, PESEL albo NIP oraz datę urodzenia, jeśli wymaga tego wzór formularza.
- Wskaż płatnika – wpisz dane pracodawcy, zleceniodawcy lub innego podmiotu, któremu składasz PIT-2.
- Wybierz wysokość pomniejszenia – zaznacz 1/12, 1/24 albo 1/36 kwoty zmniejszającej podatek, zależnie od liczby płatników korzystających z tego uprawnienia.
- Zaznacz tylko oświadczenia, które dotyczą Twojej sytuacji – formularz obejmuje także między innymi podwyższone koszty uzyskania przychodów, preferencyjne opodatkowanie, zwolnienia oraz rezygnację z wybranych ulg.
- Podpisz formularz i podaj datę – przed przekazaniem sprawdź, czy wszystkie zaznaczenia są zgodne ze stanem faktycznym.
PIT-2 można złożyć w dowolnym momencie roku. Płatnik uwzględnia zmianę najpóźniej od miesiąca następującego po miesiącu otrzymania oświadczenia. Formularza nie trzeba składać co roku, jeśli dane i sytuacja podatnika się nie zmieniły.
Ostrzeżenie: oświadczenia i wnioski w PIT-2 składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdziwych informacji. Nie zaznaczaj uprawnień tylko po to, aby chwilowo zwiększyć wypłatę. Przy zmianie pracy, rozpoczęciu dodatkowego zatrudnienia, uruchomieniu działalności albo rozpoczęciu pobierania świadczenia sprawdź, czy wcześniejszy podział kwoty nadal jest prawidłowy.
Kiedy złożyć nowy PIT-2?
Nowe oświadczenie może być potrzebne, gdy zmieni się sytuacja wpływająca na zaliczki. Dotyczy to w szczególności następujących przypadków:
- zmieniasz pracodawcę i chcesz, aby nowy płatnik stosował kwotę zmniejszającą podatek
- rozpoczynasz pracę u kolejnego płatnika i musisz podzielić kwotę 300 zł
- kończysz jedno z kilku źródeł dochodu i chcesz przenieść niewykorzystaną część pomniejszenia
- zaczynasz prowadzić działalność gospodarczą opodatkowaną według skali lub zmieniasz sposób rozliczenia
- uzyskujesz emeryturę albo rentę i kwota zmniejszająca podatek jest stosowana przez organ rentowy
Jeżeli nie złożysz PIT-2, nie grozi za to kara ani utrata kwoty wolnej. Otrzymujesz jednak niższą wypłatę w trakcie roku, a rozliczenie może nastąpić dopiero w zeznaniu rocznym. Przy kilku płatnikach lub połączeniu etatu z działalnością gospodarczą warto sprawdzić wyliczenia z księgowym albo doradcą podatkowym, ponieważ błędne zastosowanie kwoty wolnej może zakończyć się dopłatą.
PIT-2 warto złożyć, jeśli chcesz otrzymywać wyższą wypłatę co miesiąc i masz pewność, że kwota zmniejszająca podatek jest stosowana tylko w prawidłowej wysokości. Jeśli wolisz rozliczyć ją dopiero w zeznaniu rocznym, formularz nie jest konieczny.
Artykuł nie stanowi porady inwestycyjnej lub finansowej.
