PIT-37 nie jest podatkiem, lecz rocznym zeznaniem, w którym wykazujesz dochody i rozliczasz podatek dochodowy od osób fizycznych. Sam podatek PIT oblicza się według skali podatkowej – 12% do 120 000 zł podstawy oraz 32% od nadwyżki ponad ten próg, z uwzględnieniem kwoty wolnej i przysługujących odliczeń. U większości pracowników zaliczki na podatek pobierał w ciągu roku pracodawca, dlatego po złożeniu PIT-37 możesz otrzymać zwrot albo mieć dopłatę.
Czym jest PIT-37 i czy to podatek?
PIT-37 to roczne zeznanie podatkowe. Służy do podsumowania przychodów, kosztów ich uzyskania, dochodu, pobranych zaliczek oraz odliczeń za dany rok. Formularz nie tworzy osobnego rodzaju podatku. Jest narzędziem, za pomocą którego sprawdzasz, czy w ciągu roku zapłacono właściwą kwotę podatku PIT.
Formularz przeznaczony jest przede wszystkim dla osób, które uzyskiwały dochody za pośrednictwem płatnika i rozliczają się według skali podatkowej. Dotyczy to między innymi przychodów z:
- umowy o pracę i innych stosunków pracy,
- umowy zlecenia lub umowy o dzieło, jeżeli zaliczki pobierał płatnik,
- emerytur, rent i zasiłków z ubezpieczenia społecznego,
- praw autorskich oraz innych praw majątkowych.
Jeżeli uzyskujesz przychody, od których samodzielnie obliczasz i wpłacasz zaliczki, na przykład z działalności gospodarczej opodatkowanej skalą, najczęściej właściwy będzie PIT-36, a nie PIT-37.
Dlaczego składam PIT-37, skoro pracodawca płacił podatek?
Pracodawca jest płatnikiem podatku. Przy wypłacie wynagrodzenia oblicza miesięczną zaliczkę, potrąca ją z pensji i przekazuje do urzędu skarbowego. Po zakończeniu roku przekazuje pracownikowi informację PIT-11, w której wykazuje między innymi przychód, koszty uzyskania przychodu i pobrane zaliczki.
PIT-37 pozwala porównać sumę tych zaliczek z podatkiem obliczonym za cały rok. Dopiero w zeznaniu można też uwzględnić odliczenia, których nie zastosowano przy wypłacie, takie jak wpłaty na IKZE, darowizny, ulga rehabilitacyjna czy ulga na dzieci.
Dlatego roczne zeznanie jest rozliczeniem końcowym, a nie ponownym naliczeniem całego podatku. Do jego przygotowania potrzebujesz przede wszystkim informacji otrzymanych od płatników, w tym PIT-11.
Jak oblicza się podatek w PIT-37?
W uproszczeniu rozliczenie przebiega w kilku etapach. Kolejność pokazuje, dlaczego wynik końcowy może być zerowy, dodatni albo ujemny:
- Zsumuj przychody z poszczególnych źródeł i pomniejsz je o koszty uzyskania przychodów.
- Od dochodu odlicz przewidziane prawem składki społeczne oraz inne odliczenia od dochodu.
- Zastosuj skalę podatkową: 12% do 120 000 zł podstawy oraz 32% od nadwyżki ponad 120 000 zł.
- Uwzględnij kwotę wolną od podatku, która wynosi 30 000 zł przy rozliczeniu według skali.
- Od obliczonego podatku odejmij ulgi od podatku i zaliczki pobrane w ciągu roku.
Wspólne rozliczenie małżonków albo rozliczenie osoby samotnie wychowującej dziecko może zmienić sposób ustalenia podstawy i wysokość podatku. W takich przypadkach przepisy przewidują szczególny mechanizm obliczenia podatku od połowy dochodów, a następnie podwojenia wyniku.
| Etap | Działanie | Wynik |
|---|---|---|
| Przychody i koszty | Sumujesz przychody i odejmujesz koszty ich uzyskania | Dochód albo strata |
| Odliczenia | Pomniejszasz dochód o dopuszczalne składki i ulgi od dochodu | Podstawa opodatkowania |
| Skala podatkowa | Stosujesz stawkę 12% lub 32% oraz uwzględniasz kwotę wolną | Podatek należny przed rozliczeniem zaliczek |
| Zaliczki | Odejmujesz kwoty pobrane przez pracodawcę lub innych płatników | Nadpłata albo niedopłata |
Przykładowo, jeżeli podatek wynikający z rocznego rozliczenia wynosi 7 000 zł, a płatnicy pobrali w ciągu roku 7 600 zł, powstaje nadpłata w wysokości 600 zł. Jeżeli pobrano 6 500 zł, do zapłaty pozostaje 500 zł. Konkretna kwota może się zmienić po zastosowaniu ulg i odliczeń.
Dlaczego otrzymuję zwrot albo muszę dopłacić?
Zwrot oznacza, że suma pobranych zaliczek była wyższa niż podatek należny po rocznym rozliczeniu. Dopłata powstaje, gdy zaliczki nie pokryły całego zobowiązania.
Na końcowy wynik wpływają między innymi:
- zmiana pracodawcy w trakcie roku i rozliczanie kilku informacji PIT-11,
- równoczesne uzyskiwanie dochodów od kilku płatników,
- ulgi i odliczenia, na przykład ulga na dzieci, darowizny, IKZE lub ulga rehabilitacyjna,
- przekroczenie progu 120 000 zł albo nieprawidłowe ustalenie zaliczek w trakcie roku.
Zmiana pracy sama w sobie nie powoduje obowiązku dopłaty. Może jednak wpłynąć na wynik, ponieważ każdy płatnik obliczał zaliczki na podstawie wypłat dokonywanych przez siebie. Podobnie kilka źródeł dochodu może sprawić, że dopiero roczne zsumowanie przychodów pokaże przekroczenie progu podatkowego.
Termin złożenia PIT-37 i zapłaty ewentualnej dopłaty upływa 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym. Spóźniona zapłata może skutkować naliczeniem odsetek za zwłokę, a brak zeznania lub nieterminowe rozliczenie może prowadzić także do odpowiedzialności na zasadach przewidzianych w przepisach podatkowych. Przy kilku źródłach przychodów, dochodach zagranicznych albo wątpliwościach dotyczących ulg warto sprawdzić rozliczenie z doradcą podatkowym.
