Przy dwojgu lub większej liczbie dzieci dochód rodziców nie ogranicza prawa do ulgi prorodzinnej. Limit dotyczy przede wszystkim rodziców wychowujących jedno dziecko. Wynosi 112 000 zł dla małżonków rozliczanych łącznie oraz osoby samotnie wychowującej dziecko, a 56 000 zł dla podatnika, który nie pozostaje w związku małżeńskim. Osobno trzeba sprawdzić dochód pełnoletniego, uczącego się dziecka – w 2026 roku nie może przekroczyć 23 741,88 zł.
Czy dochód rodzica ma znaczenie przy uldze na dziecko?
Ulga prorodzinna jest zależna od dochodu rodzica tylko wtedy, gdy podatnik korzysta z niej na jedno dziecko. Przy dwojgu lub większej liczbie dzieci spełniających warunki do odliczenia limit dochodów rodziców nie obowiązuje. Dotyczy to także sytuacji, gdy drugie dziecko urodziło się pod koniec roku, pod warunkiem że w którymś dniu roku ulga przysługiwała jednocześnie na dwoje dzieci.
Wyjątkiem od limitu jest także jedno dziecko z niepełnosprawnością, jeżeli spełnione są ustawowe warunki i rodzic ma wymagane orzeczenie lub decyzję potwierdzającą uprawnienie. W takim przypadku wysokość dochodów rodzica nie odbiera prawa do ulgi.
Limity dochodu rodziców jedynaka
Przy jednym dziecku trzeba ustalić zarówno sytuację rodzinną podatnika, jak i jego dochód obliczony według zasad opisanych niżej. Limity roczne przedstawiają się następująco:
| Sytuacja podatnika | Limit dochodu rocznego | Jak liczyć dochód |
|---|---|---|
| Małżonkowie pozostający w małżeństwie przez cały rok | 112 000 zł łącznie | Suma dochodów obojga małżonków |
| Osoba samotnie wychowująca jedno dziecko | 112 000 zł | Dochód samotnego rodzica |
| Osoba niepozostająca w związku małżeńskim | 56 000 zł | Dochód tego podatnika |
Limit 112 000 zł dla małżonków jest wspólny. Nie ma znaczenia, czy rozliczają się razem, czy składają osobne zeznania. Z kolei limit 56 000 zł dotyczy podatnika, który nie pozostaje w małżeństwie. Obejmuje również osobę, która była w związku małżeńskim tylko przez część roku.
Przekroczenie limitu, nawet o niewielką kwotę, powoduje utratę prawa do ulgi na jedno dziecko. Nie można wtedy odliczyć tylko części ulgi odpowiadającej kwocie poniżej progu.
Jak obliczyć dochód do limitu?
Dochód sprawdzany przy uldze nie jest ani wynagrodzeniem brutto, ani kwotą netto otrzymaną na konto. W uproszczeniu oblicza się go według wzoru:
Przychód – koszty uzyskania przychodu – składki na ubezpieczenia społeczne = dochód do limitu
Obliczenia możesz przeprowadzić w kilku krokach:
- Ustal łączny przychód osiągnięty w roku podatkowym z uwzględnianych źródeł.
- Odejmij koszty uzyskania przychodu.
- Odejmij zapłacone składki na ubezpieczenia społeczne.
- Porównaj uzyskany wynik z limitem właściwym dla Twojej sytuacji rodzinnej.
Do limitu mogą być brane pod uwagę między innymi dochody opodatkowane według skali podatkowej oraz dochody z działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem liniowym. Uwzględnia się także określone dochody kapitałowe. Przy bardziej złożonych źródłach przychodu, działalności gospodarczej albo dochodach zagranicznych sposób obliczenia może wymagać sprawdzenia w przepisach i dokumentach podatkowych.
Przykładowo, małżonkowie wychowujący jedno dziecko mogą mieć łącznie 115 000 zł dochodu obliczonego według tego wzoru. W takim przypadku przekraczają limit 112 000 zł i nie skorzystają z ulgi na dziecko, nawet jeśli samo przekroczenie wynosi tylko 3 000 zł.
Ile może zarobić pełnoletnie dziecko?
Dochód rodzica i dochód pełnoletniego dziecka to dwa odrębne limity. Ten drugi dotyczy uczącego się dziecka do ukończenia 25. roku życia. W 2026 roku limit wynosi 23 741,88 zł. Dziecko może korzystać z ulgi na dziecko tylko wtedy, gdy nadal się uczy i nie przekroczy tego progu.
Przekroczenie limitu przez pełnoletnie dziecko powoduje utratę prawa do ulgi na to dziecko za cały rok.
Przy limicie dziecka dochód oznacza przychód pomniejszony wyłącznie o koszty uzyskania przychodu. Nie pomniejsza się go o zapłacone składki na ubezpieczenia społeczne ani o straty z poprzednich lat. Do limitu wliczają się także przychody objęte ulgą dla młodych oraz ulgą na powrót. Oznacza to, że dziecko może nie zapłacić PIT, a mimo to przekroczyć próg ważny dla rozliczenia rodzica.
Do limitu nie wlicza się renty rodzinnej. Dochody małoletniego dziecka również nie podlegają temu limitowi w taki sam sposób. Szczególną ostrożność trzeba zachować przy pracy wakacyjnej pełnoletniego studenta, ponieważ kilka miesięcy zatrudnienia może wystarczyć do przekroczenia rocznego progu.
Kiedy limity dochodów nie obowiązują?
Limit dochodu rodzica można pominąć w następujących sytuacjach:
- Rodzic korzysta z ulgi na dwoje lub większą liczbę dzieci spełniających warunki ustawowe.
- Jedno dziecko ma niepełnosprawność potwierdzoną wymaganym orzeczeniem lub decyzją.
- Drugie dziecko urodziło się w trakcie roku, a prawo do ulgi na dwoje dzieci wystąpiło choćby przez jeden dzień.
- Drugie dziecko spełniało warunki do ulgi przez część roku, a okresy uprawniające do odliczenia nakładały się na siebie.
Trzeba jednak uważać na sytuacje graniczne. Jeżeli starsze dziecko przestało spełniać warunki w sierpniu, a drugie urodziło się dopiero w listopadzie, w żadnym dniu roku ulga nie przysługiwała jednocześnie na dwoje dzieci. W takim przypadku przy jednym dziecku trzeba ponownie sprawdzić limit dochodu rodzica.
Prawo do ulgi dotyczy podatników osiągających dochody pozwalające na rozliczenie odliczenia, w szczególności opodatkowane według skali podatkowej. Sama działalność rozliczana wyłącznie podatkiem liniowym, ryczałtem albo kartą podatkową co do zasady nie daje podstawy do odliczenia. Jeżeli podatnik ma również dochody opodatkowane według skali, zasady mogą wyglądać inaczej.
W razie kontroli urząd skarbowy może poprosić o dokumenty potwierdzające prawo do ulgi. W zależności od sytuacji mogą to być:
- Odpis aktu urodzenia dziecka.
- Zaświadczenie sądu rodzinnego o ustanowieniu opiekuna prawnego.
- Orzeczenie sądu albo umowa dotycząca rodziny zastępczej.
- Zaświadczenie o nauce pełnoletniego dziecka.
- Orzeczenie o niepełnosprawności albo decyzja rentowa dziecka.
Najważniejsze rozróżnienie jest proste: przy jednym dziecku sprawdzasz dochód rodzica, natomiast przy pełnoletnim, uczącym się dziecku sprawdzasz także jego własny limit 23 741,88 zł. Przy dwojgu lub większej liczbie dzieci dochód rodziców nie ogranicza ulgi, o ile dzieci rzeczywiście spełniają warunki do odliczenia.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady podatkowej. W przypadku dochodów zagranicznych, opieki naprzemiennej, działalności gospodarczej lub zmiany liczby dzieci w trakcie roku warto skonsultować rozliczenie z doradcą podatkowym.
